Auteursarchief: admin

Vliet, Gillis van

Gillis van Vliet, ca. 1643 – 1701 Rotterdam

Van beroep wijnkoopman en azijnmaker, woonde in De Kruitmolen aan de Jufferstraat, die enige ver­maardheid genoot om zijn ‘zeer uitstekende kurieuse stukken van papier’ en volgens de Franse reiziger Misson maker van ‘schone papierkunst: schepen, paleizen, hele landschappen in een soort bas reliëf. Alles , naar men zegt, alleen met de punt van een pennenmes gedaan en uitgevoerd’. Hij maakte ze niet voor de verkoop, maar voor eigen plezier.

In het testament van zijn vrouw, Cornelia Jansdr. Bras (1705, zij waren getrouwd te Rotterdam op 17 juni 1674), zijn twaalf knipsels vermeld, toen nog in haar bezit. Omdat ze geen kinderen had, zouden verschillende bekenden mooie stukken uit de erfenis krijgen; twee neven, Gerardus Vogel en Franco Bouwens kregen het restant. Cornelia stelde ‘alle verdere gesnede papier, bij haar na te laten, mits dat sylieden ’t selve niet zullen mogen verkopen of doen verkoopen’. Zij was dus aan het werk van haar man gehecht en heeft het kennelijk ook waarde gehad.

Tot voor kort was slechts één werkstuk bekend, het VOC schip De Faem. Daarna zijn onafhankelijk van elkaar twee gesigneerde en gedateerde stukken van hem ontdekt: een bloemstuk uit 1674 en een diorama met een voornaam buiten aan een gracht en een weggetje, 1681. Beide stukken stammen uit de in 1821 geveilde nalatenschap van de Middelburgse jvr. H.C. Schorer.

Collectie
  • Westfries Museum, Hoorn
  • Particulier bezit
Literatuur

Visscher, Jan

Jan Visscher, Urk 1855 – 1938 Urk

Jan Visscher was een zoon van Jan Cornelisz en Jannetje Koffeman. Zijn vader nam de familienaam Visscher aan, waar diens broers en zusters de familienaam Van Marken gebruikten (naar de plaats van herkomst van hun vader). Vandaar dat de knipper Jan Visscher op het eiland door sommigen ook wel Jan van Marken werd genoemd.

Jan begon op vijfjarige leeftijd met knippen en keek daarbij de kunst af van andere eilanders. Hij heeft als knecht gewerkt op vissersboten en tijdens windstilten pakte hij schaar en papier. Later bleef hij aan de wal en wijdde zich geheel aan het knippen. Hij werkte in zijn eigen, zuiver decoratieve stijl. De meeste werkstukken waren omrand met bladachtige uitsteeksels, enkel- en dubbelgevouwen geknipt als randversiering. Bomen knipte hij graag, vooral die uit het Para­dijs en treurwilgen, zoals die ook op grafzerken voorkwamen.

Zijn meesterwerk was de Hervormde Kerk van Urk met het kerk­hof, dat hij meermalen knipte van grote vellen zwart of ge­kleurd sitspapier. In de knipsels is de kerk altijd ‘doorzichtig’ weergegeven: het meubilair en een scheepsmodel binnen zijn duidelijk zichtbaar. Uit het kerkorgel ‘hoor’ je als het ware de plechtige klanken van het psalmvers. Het kerkhof, ‘Laasste Rusplaas’ is in neergeklapte positie weerge­geven en opgevuld met het hek en de steeds dubbelgevouwen boompjes, maar zonder graven. In zijn sterfjaar maakte Jan er nog een voor de nieuwe predikant.

Altijd was er wel een Bijbelvers of een spreuk die hij in zijn knipsels verwerkte en die de bezitter van het werkstuk tot lering moest zijn. Een geletterd man was hij niet, getuige de spelfouten, dialec­t invloeden en het door elkaar van grote en kleine letterty­pen. Jan verkocht zijn knipwerk meestal aan de eigenaars van jach­ten en aan de reizigers en toeristen die met de postboot van Enkhuizen naar Urk kwamen en hij wachtte zijn klanten op aan de haven met de knipsels opgerold in krantenpapier. Op het laatst vroeg hij een rijksdaalder per stuk.

Hil Bottema noemde de Urker knipper Jantje II (na Jantje I, de Zeeuwse prentenknipper). Hij was een ‘natuurtalent’ en niet door de mode van zijn tijd geprogrammeerd. Ook stond hij niet in een duidelijke traditie waaraan hij zijn onderwerpen kon ontlenen.

Collectie
  • Museum het Oude Raadhuis, Urk
  • Nederlands Openluchtmuseum, Arnhem
  • Westfries Museum, Hoorn
  • Zuiderzee Museum, Enkhuizen
  • Particulier bezit
Literatuur

Vlink, Matthijs

Matthijs Vlink, Sneek 19 december 1802 – 23 mei 1820 Sneek

Mathijs is zoon van Tussijn Jans Vlink -Mr. hoedenmaker- en Aaltje Annes Reinouts, die zeker acht kinderen kregen. Bij zijn overlijden op 17 jarige leeftijd wordt ook hij hoedenmaker genoemd. Hij knipte 31 eenvoudige stukjes die in een  album zitten, dat in in de 19e eeuw in bezit is van ds. Engelbertus Schrader Fockens te Jutrijp. Deze predikant is getrouwd met  Machteltje Vlink en dus zijn zwager.

Collectie
  • Particulier bezit, Geveild bij Bubb Kuiper

Verhoeff, Simon

Simon Verhoeff, Nieuwerbrug 1745 – 20 oktober 1796 Hillegersberg

Hij trouwt met Maria van der Meide en is schoolmeester, koster, voorzanger en schoonschrijver. Hij heeft een Cabinet van Snykonst, dat na zijn dood is verkocht en verspreid geraakt. Omdat werk van hem werd geëxposeerd op de tentoonstelling van “Oudheden en Merkwaardigheden” in Delft, 1863, weten we dat hij twee maal een zee met schepen in lijst maakte, gedateerd 1765 en 1770 en ook een gezicht op Rotterdam van de Maaszijde (catalogus # 2240, 2241).

Literatuur

Verhoeve, Jacobus jr.

Jacobus Verhoeve jr., Rotterdam 14 oktober 1840 – 13 november 1901 Rotterdam

Jacobus is zoon van Jacob Verhoeve en Maria Catharina Hofmeester. Hij trouwt op 26 november 1862 met Geertruij Elisabeth de Witt. Zij overlijdt in 1873, hun enige dochter overlijdt 14 dagen later. Op 12 november 1873 trouwt hij met Jacoba Johanna Elisabeth van Leijden, weduwe van Pieter Hendrik Turion. Met zijn tweede vrouw krijgt hij negen kinderen. Zijn beroep is hortulanus (tuinknecht, bloemist, hofmeester).

Hij maakt voor de kinderen knip- en snijwerk uit papier en karton. In het Nederlands Openluchtmuseum bevindt zich een hele speeltuin, een ruimtelijke voorstelling, gesneden uit visite- en rouwkaarten (1883). Hij maakt zeer veel aardige vouwknipsels met bloemen of abstracte vormen, van gekleurd papier, enkele zijn gedateerd. Hij plakt de kleedjes op de achterkant van briefpapier van de kerk voor een financiële actie om een derde “leraar” (dominee) te beroepen. Ook gebruikt hij briefpapier van de Maatschappij tot Aanmoediging van Tuinbouw. De eerder gemaakte kleedjes lijken figuratiever dan de latere. Eén serie heeft hij in 1883 gemaakt voor zijn stiefzoon Hendrik Turion, die in 1889 op 17-jarige leeftijd overlijdt. Een andere serie heeft als titelknipsel “Verzameling ornamenten, bladen, bloemen etc. etc., geknipt 1883 Delfshaven”.

Collectie
  • Nederlands Openluchtmuseum, Arnhem
Literatuur

Verboom, Neeltje

Neeltje Verboom, Zevenhuizen 1765 – 14 oktober 1828 Zevenhuizen

Neeltje is dochter van Jasper Verboom en Jannetje Schipper. Ze heeft een broer, Willem. Ze trouwt rond 1795 met Klaas Metselaar. Ze krijgen drie kinderen.

Van haar is alleen een stripknipsel met Bijbelse voorstellingen bekend dat zij op 14-jarige leeftijd maakte:  gesigneerd “NVB ANNO 1779”. Het kan natuurlijk ook vóór haar gemaakt zijn.

Literatuur

Neeltje Verboom, 25 x 15 cm

Venroy, Leonard

Leonard Venroy, Gouda 15 november 1734 – 29 mei 1808 Gouda

Leonard is zoon van Wouter Venroy en Magtildis van Heininge. Hij wordt wijnhandelaar en schepen te Gouda, en is bekend als tekenaar en knipper. Bij zijn overlijden staat: “na een lange sukkelende ziekte en bijkomend verval van krachten”. Hij wordt dan Oud Raad en regerend Schepen van Gouda genoemd.

Hij knipte een portret van P.D. Maas gedateerd 1765.

Collectie
Literatuur

Vennik, Aafje

Aafje Vennik, Limmen (NH) 1870 – 18 oktober 1951 Beverwijk

Aafje is dochter van bakker Klaas Vennik en Trijntje Schipper. Op 27 mei 1894 trouwt ze met  Cornelis Verweel Vooren, bloemkweker.

Zij maakte uit verschillende kleuren, dubbelgevouwen sitspapier eenvoudige figuren, met vogels en struiken.

Collectie
  • Particulier bezit
Literatuur

Okkens, Antje

Antje Okkens, Nieuwolda 25 maart 1841 – 16 maart 1919 Noordbroek

Ze werd in Noordbroek  “Antje Knipke” genoemd. Ze knipte en ponste kleedjes die over lampenkappen van staande petroleumlampen te hangen. Ook maakte ze papieren rozen die onder een stolp werden bewaard.  Er is een symmetrisch knipsel bewaard met een bloempot met een vertakte struik, waarin de hoofdletter A enkele keren voorkomt (door het knippen in gevouwen papier). Ze gebruikte soms goudpapier.

Antje is de oudste dochter van Wiert Jochems Okkens en Enke Alberts Kamp. Haar ouders krijgen zes kinderen, waarvan er twee jong overlijden. Bij haar huwelijk in Noordbroek op 1 september 1866 met Derk van der Veen, wordt ze boerenmeid genoemd, in een latere acten dagloonster en arbeidster. Met Derk krijgt ze zeven kinderen, waarvan er twee jong overlijden.

Literatuur
  • Christie’s catalogus 1988, Collectie Lever, #402

Tonkens, Jan

Jan Tonkens, ± 1800, Amsterdam

Volgens gegevens van E. Huizenga-Onnekes was hij werkzaam op het Blauwhoedveem. Hij was begaafd, maar werd door zijn omgeving niet begrepen. Hij leefde zich uit in het knippen van magnifieke letterknipsels met kantachtige omlijsting. Bekend zijn onder andere een “Onze Vader” en een gedicht van de toen vooraanstaande dichter Tollens “De Eerste Stap”.

De enige van die naam in Amsterdam (meestal als Tonckens gespeld) is geboren in Nettelburg in 1727. Hij trouwt op 2 april 1762 met Catrina Maria Haverkorn. Ze krijgen drie kinderen. Hij overlijdt in Amsterdam op 6 juli 1796. Zijn weduwe schrijft in de overlijdensadvertentie: “allen die deezen braaven en werkzamen Man gekend hebben, weetende dat hy een der beste Vaders was voor zyn Huisgezin” (met twee zoons).
Er is geen aanwijzing dat hij de knipper was.

Collectie
  • Particulier bezit
Literatuur