Willem Collaert, omstreeks 1666, Antwerpen
Hij leefde in de tijd van de Contrareformatie en had in Antwerpen een prentenwinkel met afbeeldingen van rooms-katholieke heiligen. Bij zijn overlijden waren er in de inventaris nog “5075 cantbeelden en 426 fijn cantbeelden”.
| Collectie |
|
| Literatuur |
|
Toos Comerell, Rotterdam 1905-1969 Lochem
Na huishoud- en kunstnijverheidsschool begon Toos haar opleiding voor landbouw/huishoudlerares in Zetten. Ze werkte als maatschappelijk werkster bij de Stichting Opbouw Drenthe en was vanaf 1956 huishoudconsulente op de Veluwe. Toos trouwde in 1948 met Anthonius Vierkens; ze woonden in Hulshorst.
Als lerares en maatschappelijk werkster kreeg ze er steeds meer aardigheid in om zomaar, zonder schets, de schaar in het papier te zetten (1937). Ze verwerkte heel vaak een (bijbel)tekst of wijze spreuk. Het zijn verrassende, grillige en daardoor levendige stukken. Soms is er een oorlogsherinnering in verbeeld, andere zijn in een vrolijke stemming gemaakt. Veelal zijn het gelegenheidsknipsels of ex-libris, bijna altijd voor anderen of voor instellingen.
| Collectie |
|
| Literatuur |
|
 |
 |
Jacoba Johanna Couvée, Leiden 20 mei 1801- 17 juni 1873 Leiden
In een album dat in 2021 op een veiling aangeboden werd, zitten 50 knipsels van de Leidse familie Couvée uit de periode 1802-1837. De meeste zijn gemaakt door Jacoba, onder andere voor haar ouders en voor haar man Jacobus Everhardus Vlaanderen (zie illustratie). Ze werkte met dubbelgevouwen, wit papier en maakte zo allerlei geometrische figuren. Drie knipsels dragen het Leidse stadswapen (gekruiste sleutels).
Enkele knipsels stammen uit een eerdere periode en kunnen gemaakt zijn door Gerrit Couvée (1777-1850, kantoorbediende) of zijn vrouw Johanna Elisabeth Parmentier (1777-1843; getrouwd in Leiden op 22 februari 1800). Voor hun eerste kind Jacoba Johanna maakte hij of zij een naamknipsel in 1802 en het jaar er op één voor Gerrit zelf. Ook enkele woordknipsels Eendragt maakt magt en Vrede, alle rechthoekig en in een apart couvert.
Het kan zijn dat Jacoba geïnspireerd is door haar knipperde ouder. Jacoba’s dochter Adriana Wilhelmina Vlaanderen trouwde weer met een ver familielid, Jacobus Couvée. Voor hun huwelijk in 1856 maakte (schoon-)moeder Johanna ook een knipsel.
| Collectie |
|
| Literatuur |
|
Gerrit Dekker, “dorpje ten noorden van Amsterdam” 1886-1955 Amsterdam
Gerrit was sigarenmaker en creatief met houtsnijden. Van hem zijn 17 geknipte tafereeltjes overgeleverd in de familie (hij had ze opgeborgen in een kookboek). Hij moet ze omstreeks 1920 geknipt hebben uit gebruikte briefkaarten. Ze stellen meest mensen en spelende kinderen voor, bijna altijd tussen twee bomen. Een kleinzoon te Reeuwijk heeft ze in twee lijsten zichtbaar gemaakt.
| Collectie |
|
Gerret (of Gerrit) de Bok, 1794-1839, Hoorn
Hij was timmerman en knipte in 1820 twee vrijwel identieke stukken, met zijn eigen naam en met die van MGRta (Margaretha) Blank. Hij maakte ze waarschijnlijk ter gelegenheid van hun verloving, maar van een huwelijk is het niet gekomen, Gerret trouwde een jaar later met Niesje Bijl en Magaretha in 1826 met Aris van Velden. Beide knipsels zijn door haar bewaard en tot nu toe door haar afstammelingen in ere gehouden.
| Literatuur |
|
Adam Hotzes de Boer, Ter Zool 1810-1855 Deersum
Adam was in 1824 boerenknecht in Goenga, maar staat sinds 1829 in alle archieven als timmermansknecht te boek. Hij trouwde in 1843 met Janke Reinders Kooistra, naaister uit Deersum.
Er zijn elf werkstukken bekend, alle met initialen of namen van de eerste bezitters en vol versiering met bazuinengelen, vogels en anjerachtige bloemen, maar nooit met zijn eigen signatuur. Daardoor is het niet helemaal zeker of hij de knipper was. De schoolmeester van Deersum noemde een timmerman-bakker in 1857 terwijl Adam twee jaar eerder was overleden. Alle bekende knipwerken dateren van voor 1850.
Over Adams grootvader Adam de hurdrider op de schaats en over zijn vader Hotze is een uitgebreid verhaal geschreven in de Leeuwarder Courant van 29 december 1961. Hotze, de bakker, moest in 1814 wegens een klein vergrijp naar het gevang. Dat viel hem zo zwaar dat hij een einde maakte aan zijn leven, zijn vrouw achterlatend met vijf onmondige kinderen. Zij heeft de bakkerij voortgezet, samen met haar zoon Adam, die het brood uitventte.
| Collectie |
|
| Literatuur |
|
Maria (Miep) Dehé-Stijger, Leiden 26 september 1888-1 januari 1970 Schoorl
Miep is decoratrice, die met collages van gekleurd papier sprookjes illustreert en daarmee kinderkamers versiert. Ook op kleinere schaal maakt ze kleurige boeketten en guirlandes.
In 1929 en 1930 exposeert ze haar papierknipkunst bij Kunsthandel Carel van Lier in Amsterdam.
In de jaren dertig heeft ze bij tientallen exposities gehad, ook bij gerenommeerde galerieën en kunsthandels en altijd waren de kritieken positief. (Elseviers Weekblad jaargang 43, deel 85, januari-juni 1933). “Onbevangen”, “frischheid, spontaanheid, lieve natuurlijkheid overal.”
Ze trouwt met de kunstschilder Emiel Dehé in 1919. Ze krijgen vier kinderen.
| Literatuur |
|
Maria Stijger-Dehé
Pieter Jansz. Dingenom, ? 1738-1817, Krommenie, Wormerveer, Zaandijk
Pieter was van beroep timmerman en trouwde Aagje Rot. Maar er zijn meer personen met die naam, o.a. een PD die in 1799 genoemd wordt in Wormerveer, en een PD die in 1783 de oliemolen De Groene Arend te Krommenie kocht; hij was getrouwd met Aaltje Keyzer en overleed in 1788. Mogelijk was hij ook weesmeester in de Banne van Krommenie (1776) en schepen van die plaats (1782).
Pieter (welke dan ook) heeft o.a. in 1767 een Oranjeboom geknipt voor het huwelijk van prins Willem V met prinses Frederieka, waarin hij veel krullend sierschrift toepaste: “Vievat Oranje”. De naam Wilhelmina, waaronder de prinses hier bekend werd, komt in het knipsel niet voor. Het stuk is gemaakt uit wit papier en daarna verfraaid met allerlei kleuren waterverf (41×32 cm). Hij heeft in dezelfde stijl een eeuwigdurende kalender gemaakt.
| Collectie |
|
| Literatuur |
Adriaan Doesjan, Hoorn 1740-1817 Hoorn
Politiek actief, streng Calvinist, koos de kant van de Prinsgezinden. Was in 1792 boekhouder bij het stedelijk vendukantoor, opperboekhouder bij de bank van lening, maar werd ontslagen toen het politieke tij keerde. Hij tekende en maakte een ruimtelijk stuk: “Trappen des ouderdoms”, met allerlei toepasselijke bijbelteksten en organiseerde een verloting met als prijs een Tempel, “door gevormd uitgedreven Papier, als wit Marmer, konstig t’zaam gesteld.” De loten kostten één gulden.
| Collectie |
|
| Literatuur |
Ko Doncker, 1875-1917, Amsterdam
Noem zichzelf een ‘volbloed schimmenschuiver’. Kopieën van zijn schimmenspel “Rookt nooit te vroeg” werden als reclame bij sigarenkistjes geleverd (1912)
| Literatuur |
