Bleyker, Jan de

Jan de Bleyker, ? 1707 – 1783 Alkmaar
Jan Cornelisz. de Bleyker was voorganger (‘leraar’) van de Doopsgezinde gemeente. In 1747 werd hij beroepen te Alkmaar, waar hij de rest van zijn leven doorbracht. In 1748 knipte hij een huwelijksstuk met als motto Amor Vincit Omnia (liefde overwint alles). Voor de huwelijken van zijn kinderen maakte vader Jan groot opgezette en fijn uitgewerkte knipsels. Nog enkele andere huwelijksknipsels zijn bekend, éen daarvan gemaakt toen hij 69 was en een ander ‘omtr. 70 jr’, onder andere voor het zilveren huwelijk van Pieter Huurkamp van der Vinne, geneesheer, en Anna van der Schaft 1761 Haarlem. Diverse malen beeldde hij het Alkmaarse Mennistenbosje af, een keer met daaronder geschreven een huwelijkstekst uit het Mattheus-evangelie, ook in Hebreeuwse en Griekse versies. Daarmee toonde hij zijn geleerdheid. Van zijn zoon Jacob is een imitatie van het Menistenbosje bekend uit 1766.
Het snijwerk van Jan is in Rococostijl uitgevoerd, met medaillons waarin Bijbelse voorstellingen uit Oude en Nieuwe Testament, die overigens niet het huwelijk uitbeelden. Overal tussendoor wenden zich wijnranken met vlinders, vogels en putti (gevleugelde engeltjes).
Behalve “kunstvaardig” knipper was De Bleyker ook kleinschrijver die zonder vergrootglas het “Onze Vader” tien keer op de grootte van een stuiver kon schrijven.

Collectie
  • Frans Halsmuseum, Haarlem
  • Noord-Hollands Archief, Haarlem
  • Westfries Museum, Hoorn
  • Koninklijk Oudheidkundig Genootschap, Amsterdam
  • Knipkunstmuseum Westerbork
  • Particulier bezit
Literatuur